Maiatzean tutorial bat argitaratu zen Medium-en, alde batera uzten zaila den izenburu batekin: Generate Unbreakable Passwords in Your Terminal Using Pure Bash. Oinarriko ideia ona da, eta bat gatoz harekin: terminalak badakar jada pasahitz-sortzaile bikain bat, ez da ezer instalatu behar eta pasahitza ez da zure makinatik ateratzen. Webgune honek nabigatzaileko sortzaileaz defendatzen duen gauza bera da, nabigatzailerik gabe besterik ez.
Beraz, haren komandoak kopiatu eta Mac batean exekutatu genituen, 2026ko azaroaren 10ean, macOS 27.2rekin eta sistemaren locale-a gaztelaniaz. Eta Linux batean ere bai, alderatzeko. Dabilena oso ondo dabil. Huts egiten duenak, zenbait kasutan, ezer esan gabe egiten du huts, eta hori da pasahitz-sortzaile bati gerta dakiokeen okerrena.
Nondik dator ausa
Tutoriala benetan garrantzitsua denarekin hasten da: openssl rand -base64 32
aginduak base64-n kodetutako 32 byte ausazko ematen dizkizu, eta /dev/urandom
da ia beste komando guztiek edaten duten iturria.
Ñabardura bat, tutorialak den baino erromantikoago kontatzen duelako. Ez
openssl rand-ek ez /dev/urandom-ek ez dizute «ausa fisiko hutsa» ematen:
biak dira sortzaile kriptografiko bat —CSPRNG bat—, sistema eragileak
hardwarearen benetako zaratarekin hazia, eta handik aurrera inork aurreikusi
ezin dituen byteak ekoizten dituena. OpenSSL-k bere dokumentazioan dio: NIST SP
800-90A ereduko sortzaile determinista bat da, sistematik bere kabuz hazi eta
berriro hazten dena. Linuxek ChaCha20-n oinarritutako bat erabiltzen du;
macOSek, Appleren segurtasun-gidaren arabera, Fortunatik eratorritako bat.
Ez da akats bat, funtzionatzeko arrazoia baizik: ondo hazitako CSPRNG bat da,
hain zuzen, nahi duzuna. crypto.getRandomValues()-en iturri mota bera da,
webgune honetako sortzaileak erabiltzen duena.
Eta bada tutorialak ondo egiten duen beste gauza bat, harro erakusten ez duena
eta erakutsi beharko lukeena: tr -dc trikimailuak —alfabetoan sartzen diren byteak bakarrik
gorde eta gainerakoak botatzea— ez du alborapenik sartzen. Hori da zuzena.
Modu xaloak, bytea hartu eta alfabetoaren tamainaz zatitzearen hondarra
kalkulatzeak, karaktere batzuei besteei baino aukera gehiago ematen die;
baztertzeak ez.
Mac batean, komandoak letra bat itzultzen du
Hau da tutorialaren komandoa letraz eta zenbakiz osatutako pasahitz baterako:
cat /dev/urandom | tr -dc 'a-zA-Z0-9' | head -c 32
Mac-ean, locale-a gaztelaniaz dagoela, hau ateratzen da:
tr: Illegal byte sequence
Eta azpian, E bat. Letra bakar bat. Irteera-kodea 0 da: terminalarentzat,
eragiketa ondo joan da.
Arrazoia da macOSeko tr-k sarrera testu gisa irakurtzen duela zure
locale-aren kodeketan, UTF-8an, eta ausazko byteek ia inoiz ez dutela
UTF-8 baliozkorik osatzen. Bat ez datorren lehenengoarekin topo egin bezain
laster, gelditu egiten da. Ordura arte iragazitakoa —batzuetan ezer ez, beste
batzuetan karaktere pare bat— da head-era iristen dena, eta head-ek ez du
jakiteko modurik 32 espero zituela.
Linuxen ez da gertatzen: GNUren tr-k byteka lan egiten du eta ez dio
locale-ari begiratzen. Debian edukiontzi batean probatu genuen eta 32
karaktereak atera ziren. Horregatik, Linuxen idatzi eta probatutako tutorial bat
guztiz zuzena izan daiteke idatzi zuenarentzat, eta hautsi egin daiteke
irakurtzen duenaren Mac-ean.
Konponbidea aldagai bat da aurrean: LC_ALL=C tr -dc …, tr-ri sarrera byte
gisa tratatzeko esaten diona. Baina garrantzitsuena ez da konponbidea,
hutsegitearen itxura baizik. Tutorialak proposatzen duen genpass funtzioak,
Mac bateko .bashrc-n sartuta, E hori inprimatzen du pasahitz bat balitz
bezala. Gutxieneko luzerarik eskatzen ez duen eremu batean begiratu gabe
itsasten baduzu, hori bihurtuko da zure pasahitza.
Marratxoa ez zen marratxoa
«Ikurrekin» bertsiorako, tutorialak alfabeto hau erabiltzen du:
tr -dc 'a-zA-Z0-9!@#$%^&*()_+-=[]{}'
Asmoa argia da: letrak, zifrak eta hemezortzi ikur. Baina tr-rentzat bi
karaktereren arteko marratxoa tarte bat da, a-z-n bezala. Beraz, +-= ez da
«gehi, marratxoa, berdin»: ASCII taulan + eta = artean dagoen guztia da,
eta horren barruan daude koma, puntua, barra, hamar zifrak, bi puntuak, puntu
eta koma eta «txikiago» ikurra.
Bi milioi byte sortu eta atera ziren karaktere desberdinak gordez neurtu genuen:
86, ez asmoa zen 80ak. Berdin macOSen eta Linuxen. Ez da segurtasun-arazo bat
—sei karaktere gehiagok entropia apur bat gehiago ematen dute, ez gutxiago—, arazoa
da zer sortzen ari zaren ez jakitea. Pasahitza doan sistemak ; edo <
onartzen ez baditu, komandoak noizean behin huts egiten du, eta ez dago zergatik
asmatzeko modurik. Araua da marratxoa multzoaren amaieran jartzea, han tr-k
marratxo gisa irakurtzen baitu.
Eta apaltasunez kontatzen dugu, beheko bertsio zuzendua idaztean familia bereko
tranpa batean erori ginelako: alfabetoa parametro baten balio lehenetsi gisa
sartu genuen, ${2:-…{}-}, eta alfabetoko lehen giltza itxierak parametroa
ixten zuen. Emaitzak inork eskatu ez zuen | bat sortzen zuen, eta marratxoa
galdua zuen. Ateratzen ziren karaktereak zenbatu genituelako baino ez genuen
ikusi.
Batzuetan 58 diren 64 karaktere
Funtzioaren modu lehenetsiak hau egiten du:
openssl rand -base64 48 | tr -dc 'a-zA-Z0-9' | head -c "$LENGTH"
48 byte base64-n 64 karaktere dira. Baina base64-k + eta / ditu, eta
iragazkiak bota egiten ditu; beraz, geratzen dena 64 baino zertxobait gutxiago
da. Luzera lehenetsiko 32etarako soberan dago. genpass 64-rako, ez: 200 aldiz
exekutatu genuen eta 28tan bakarrik atera ziren 64 karaktere; gainerakoetan,
58 eta 63 artean. Abisurik gabe.
Modu hamaseitarrak arazo beraren bere bertsioa du: luzera bitan zatitzen du
byteak kalkulatzeko, eta, beraz, genpass 15 hex-ek 14 itzultzen ditu.
P@ssw0rd txalotzen duen puntuatzailea
Tutoriala pasahitzak puntuatzen dituen script batekin amaitzen da: puntuak luzeragatik, bat minuskulak izateagatik, beste bat maiuskulengatik, beste bat zifrengatik eta bi ikurrengatik. Batzuekin exekutatu genuen:
P@ssw0rd— STRONGUda2026!— STRONGcorrect-horse-battery-staple— STRONG- 35 aldiz
aletra — MODERATE
P@ssw0rd-k ausaz aukeratutako lau hitzen nota bera ateratzen du. Edozein
eraso-hiztegik probatzen dituen lehenengoetako bat da. Scriptak ezin du hori
jakin, ez diolako begiratzen pasahitza zer den, zer karaktere motaz egina
dagoen baizik. NISTek 2017an gomendatzeari utzi zion «maiuskula bat, zenbaki bat
eta ikur bat» arau bera da, eta horretaz aritu ginen pasahitzen
jokoan.
Bada bigarren arazo bat, praktikoagoa: scriptak pasahitza argumentu gisa
jasotzen du, ./scorepass.sh "P@ssw0rd". Horrela, zure shellaren historian
idatzita geratzen da —~/.zsh_history-n edo ~/.bash_history-n—, eta,
exekutatzen ari den bitartean, prozesuak zerrendatzen dituen makinako beste
edozein erabiltzailek ikus dezake. Benetako pasahitz bat probatzeko, webgune
honetako egiaztatzaileak ereduak, hiztegiak eta a-ren
ordez @ bezalako ordezkapenak aztertzen ditu, eta zure nabigatzailean egiten
du, ezer bidali gabe.
Zenbat da nahikoa
Tutorialak openssl rand -base64 32-ren 256 bitak «banku-transakzioak babesten
dituen indar bera» gisa saltzen ditu. Zifra zuzena da, eta konparazioa soberan
dago: 256 bit pasahitz batek behar duena baino askoz gehiago da. Webguneko
gainerako artikuluetako eraso ereduarekin —10¹² saiakera segundoko, konexiorik
gabe eta hash azkar batekin—, 128 bitekin jada 10¹⁹ urtera iristen gara. Ez da
ezer gertatzen 256 erabiltzeagatik, baina ez dira nahastu behar «gehiago» eta
«beharrezkoa». Xehetasunez azaltzen dugu zenbat denbora behar den pasahitz bat
hausteko artikuluan.
Formatuei buruzko bi xehetasun, segurtasunari ez baina erabilerari dagozkionak:
- base64 ez da segurua URLetarako, tutorialak hala dioen arren:
+,/eta amaierako=ditu.=hori betegarria da, ez ausa; 256 bitak aurreko 43 karaktereetan doaz. Badago aldaera bat, base64url,+eta/-eta_bihurtzen dituena, bainaopenssl rand -base64-k ez du erabiltzen. - Hamaseitarrak 4 bit ematen ditu karaktereko, letraz, zifraz eta ikurrez
osatutako alfabeto batek baino erdia.
openssl rand -hex 32-k 64 karaktere eta 256 bit ematen ditu: ezin hobea API gako baterako. Bainagenpass 16 hex-ek 16 karaktere eta 64 bit ematen ditu, eta eraso eredu berarekin batez beste 107 egun ingurutan hausten dira. Luzea dirudi; ez da hainbesterako.
Hitzak, eta inongo komandok sortu ez zuen adibide bat
words moduak /usr/share/dict/words-etik ateratzen ditu hitzak shuf-ekin.
Mac batean shuf ez dago: GNUrena da eta macOSek ez du ekartzen, beraz modu
horrek ez du funtzionatzen, besterik gabe. Zerrenda badago, ordea, eta 235.976
hitz ditu; lau hitzekin 71 bit inguru emango lituzke. Asko. Arazoa da horietako
asko inoiz ikusi ez dituzun hitzak direla, eta hitzezko esaldi baten grazia
gogoratu ahal izatea dela.
Tutorialak erakusten duen irteera-adibidea, correct-horse-battery-staple, ez
zuen inongo komandok sortu: XKCDren 936. komikiko esaldia da, 2011koa. Komikiak
arrazoi du dioenean —ausaz aukeratutako lau hitzek ordezkapenak dituen hitz bati
irabazten diote—, baina tutorialak «luzerak beti irabazten dio konplexutasunari»
gisa laburtzen du, eta komikiak ez du hori esaten. Irabazten duena ausaz
zenbat aukeraren artean hautatu den da. Hogeita hamabost a-k luzera soberan
dute eta entropiarik ez. Ondo egindako hitzezko esaldiak nahi badituzu,
Diceware metodoak
gogoratzeko pentsatutako 7.776 hitzeko zerrenda bat erabiltzen du, 12,9 bit hitz
bakoitzeko.
Ozen huts egiten duen bertsio bat
Hau da guk proposatzen duguna. Argitaratu aurretik probatu genuen bash-en eta zsh-en macOSen, eta bash-en Linuxen:
genpass() {
local n="${1:-20}" set='A-Za-z0-9!@#%^&*()_+=-' pw
[ -n "$2" ] && set="$2"
pw=$(LC_ALL=C tr -dc "$set" < /dev/urandom | head -c "$n")
[ "${#pw}" -eq "$n" ] || { echo "genpass: huts egin du" >&2; return 1; }
printf '%s\n' "$pw"
}
Hiru erabaki, bakoitza goiko hutsegiteetako batengatik:
LC_ALL=Ctr-ren aurrean, Mac batean byteak irakur ditzan eta gelditu ez dadin.- Marratxoa alfabetoaren amaieran, marratxoa izan dadin. Zenbatuz egiaztatu genuen: idatzita dauden 75 karaktereak ateratzen dira, ez bat gehiago.
- Luzeraren egiaztapena. Edozein arrazoirengatik eskatutakoa baino pasahitz laburragoa ateratzen bada, funtzioak ez du inprimatzen, errore-irteeran abisatzen du eta 0 ez den kode bat itzultzen du. Sortzaile batek huts egitea ondo dago. Huts egin eta zerbait ematea da gertatu ezin dena.
genpass-ek alfabeto horretako 20 karaktere ematen ditu, 124 bit inguru.
genpass 32-k 32 ematen ditu. genpass 6 0-9-k PIN bat. Alfabetoak nahita
uzten ditu kanpoan $, alderantzizko komatxoa eta komatxoak: shell batek edo
konfigurazio-fitxategi batek interpretatzen dituen karaktereak dira, eta .env
batean itsastean hausten den pasahitz bat ez da seguruagoa, deserosoagoa baizik.
Tutorialak amaieran asmatzen duena
Tutorialaren azken atala da onena: sortzea erraza da; zaila, ez errepikatzea. Bi lekutan erabilitako 256 biteko pasahitz bat bietan geratzen da arriskuan bietako batek datu-ihes bat jasaten duen egunean. Haren proposamena —terminalean sortu eta Bitwarden edo KeePass bezalako kudeatzaile batean gorde— bizirik iraun duen arau bakarra da, hain zuzen.
Azken ohar bat beste iradokizunari buruz: arbelera kopiatzea, pbcopy edo
xclip erabiliz. Pantailan inprimatzea baino hobea da, baina arbela ez da leku
pribatu bat: arbel-kudeatzaileek historia gordetzen dute, eta Handoff aktibatuta
duen Mac batean kopiatzen duzuna zure iPhonean ere ager daiteke. Kopiatu,
itsatsi, eta kopiatu beste zerbait gainetik.
Iturriak: «Generate Unbreakable Passwords in Your Terminal Using Pure Bash»
tutoriala, Medium-en 2026ko maiatzaren 12an argitaratua · komando guztiak 2026ko
azaroaren 10ean exekutatu ziren macOS 27.2n (bash 3.2, zsh, sistemaren tr,
OpenSSL 4.1) eta Debian egonkorreko edukiontzi batean, GNU coreutils 9.7rekin ·
OpenSSL-en dokumentazioa, RAND(7): NIST SP 800-90A Rev. 1en araberako
sortzaile determinista, sistema eragiletik hazia · Linuxen random(4)
eskuliburu-orria · Apple, Apple Platform Security, ausazko zenbakien sorrera ·
XKCD 936, «Password Strength» (2011) · NIST SP 800-63B (2017), konposizio-arauei
buruz · eraso eredua, 10¹² saiakera segundoko konexiorik gabe eta hash
azkarrarekin, webguneko gainerakoaren berbera da.
Argazkia: Luis Gomes · Pexels