# Passkeys: o contrasinal que non existe

> Se o problema dos contrasinais é que hai un segredo compartido que alguén garda por ti, a solución é quitar o segredo compartido. Iso son as passkeys — e isto é o que arranxan e o que non.

2026-06-18 · David Carrero · password.es
Original: https://password.es/gl/blog/passkeys-o-contrasinal-que-non-existe/

---

Todas as historias de contrasinais rematan igual: alguén tiña o teu segredo
gardado nalgún sitio, e perdeuno.

Tanto ten o ano. Ao principio estaba nun ficheiro de texto plano dun ordenador
compartido e abondou con pedirlle ao sistema que o imprimise. En 1979, Morris e
Thompson contaron como salgar e encarecer o cálculo do hash para que unha lista
roubada non se convertese de contado nunha lista de contrasinais, o que foi unha
mellora enorme. E despois chegaron as regras de composición que nos fixeron poñer
un símbolo ao final. Pero a forma do problema non se moveu nin un milímetro en
todo ese tempo: **hai un segredo, ti sábelo, o servidor pode comprobalo e, xa que
logo, o servidor ten algo que perder**.

Todo o que fixemos desde entón consiste en facer ese segredo máis longo, máis
raro, máis salgado, máis lento de romper. Ninguén se formulou a pregunta
anterior: e se non houbese segredo compartido?

## 1976: a idea de que un segredo pode ter dúas metades

En 1976, Whitfield Diffie e Martin Hellman publicaron *New Directions in
Cryptography*. A idea era case insultante de tan simple: **unha chave pode
partirse en dous anacos que non son intercambiables**. Un repártelo aos catro
ventos; o outro non sae da túa casa. O que asinas coa privada verifícase coa
pública, pero a pública non serve para asinar nada.

Lelo outra vez pensando nun servidor: o sitio xa non precisa gardar algo con
que se poida entrar. Só a metade que non abre nada.

Que a idea tardase case medio século en chegar á pantalla do teu banco non di
moito a favor do noso sector. Os certificados de cliente existían e funcionaban;
o que non existía era un xeito de usalos que non requirise un mestrado. A
criptografía estaba resolta. A usabilidade, non.

## 2013: alguén se pon de acordo, para variar

En 2013 naceu a **FIDO Alliance**, un consorcio industrial cun obxectivo
declarado e pouco modesto: reducir a dependencia dos contrasinais. O importante
non foi a tecnoloxía —esa xa estaba— senón que fabricantes, navegadores e
servizos se sentasen a acordar un mesmo protocolo. Soa a burocracia e era
exactamente o que faltaba: un mecanismo de autenticación que só funciona nun
navegador e cun servizo non é un mecanismo, é unha anécdota.

## 2019: o navegador aprende a facer criptografía

En **marzo de 2019, WebAuthn converteuse en recomendación do W3C**. En
cristián: calquera páxina podía xa pedirlle ao navegador —cunha API estándar, sen
plugins nin controladores— que xerase un par de chaves e asinase con el.

O fluxo, sen adornos, é este. Cando te rexistras, o teu dispositivo crea un par
de chaves novo, específico para ese sitio. Manda a pública. Queda coa privada,
gardada polo propio dispositivo e protexida pola túa pegada, a túa cara ou o seu
PIN. Cando volves, o sitio mándache un reto ao chou, o teu dispositivo asínao, e o
sitio comproba a sinatura coa pública que xa tiña.

Fíxate no que **non** ocorre: non viaxa ningún segredo. O servidor nunca tivo a
túa chave privada, así que non pode perdela. Se mañá filtran a súa base de datos
enteira, o que levan é unha lista de chaves públicas —máis ou menos como roubar a
lista de teléfonos—. Non hai hashes que pasar por unha GPU nin dicionario que
probar. Non é que sexa difícil: é que aí non hai nada que valla.

## O efecto colateral é máis grande cá idea

Cando o teu dispositivo crea ese par de chaves, átao ao dominio. A chave que
gardou para `obancodavila.gal` **só se lle ofrece a `obancodavila.gal`**. Non é
unha política, nin unha advertencia, nin un aviso vermello na barra: é que a
chave para `obanc0davila-seguridade.com` non existe. O navegador non a atopa
porque nunca se creou.

Isto mata o phishing. Non o reduce: déixao sen mecanismo. Todo o negocio do
phishing consiste en que **ti podes teclear o teu contrasinal no sitio
equivocado**, e levamos anos intentando arranxalo con formación de usuarios e
campañas de concienciación. Todo iso era tratar o síntoma. O teu ollo déixase
enganar por un URL parecido; o teu teléfono, non. Non le: compara cadeas.

De paso lévase por diante a reutilización, que era o outro pecado capital. Cada
sitio ten o seu par de chaves. Non hai nada que reutilizar aínda que queiras.

## 2022: os tres que mandan asinan a paz

En **maio de 2022, Apple, Google e Microsoft anunciaron conxuntamente** que
ampliarían o soporte das credenciais FIDO —as passkeys— nas súas plataformas e
navegadores.

Iso é o que converteu isto dunha nota técnica en algo que lle podes explicar á
túa nai. Ata entón, WebAuthn case sempre significaba unha chave física USB:
excelente, e para tres persoas. A passkey vive onde xa tes o móbil na man e
desbloquéase coa cara.

## O que non arranxa

Agora a letra pequena, porque o sector vai pasar os próximos anos finxindo que
non existe.

**A recuperación segue a ser o punto brando.** O oco non desapareceu: moveuse. Se
perdes o dispositivo, alguén ten que decidir que es ti, e esa decisión tómase case
sempre por correo, por SMS ou falando cun humano nun centro de chamadas. Ese
humano é exactamente o mesmo obxectivo ca antes. Blindaches a porta principal e a
de atrás segue onde estaba.

**A sincronización átate a un ecosistema.** As passkeys son cómodas porque a túa
plataforma replícaas entre os teus aparellos. Que é outro xeito de dicir que as
túas chaves viven no chaveiro dunha empresa concreta. Saír de aí non é imposible,
pero tampouco é un botón. Cambiaches o problema de lembrar polo de pertencer.

**E segues necesitando entrar se perdes o móbil.** O que na práctica significa
que case ningún sitio quitou o contrasinal: agochouno detrás dun «problemas para
acceder?». Mentres exista esa ligazón, existe o contrasinal, e é tan malo como
sempre foi. A cadea rompe polo método máis feble que aceptes, non polo máis
elegante que ofrezas.

## Que facer mentres tanto

Activa passkeys onde chas ofrezan e empeza polo que máis doe se cae: o correo, o
banco, a conta que usas para entrar nas demais. É das poucas melloras de
seguridade que ademais che quita traballo.

E non te enganes: vas seguir tendo contrasinais durante anos, aínda que sexa como
plan B. Que sexan longos, distintos en cada sitio e estean nun xestor. Se queres
un que non saia da túa cabeza, usa o [xerador](/gl/); se queres saber se o que
tes aguanta algo, pásao polo [comprobador](/gl/comprobador/).

A vella pregunta do centinela —*es dos nosos?*— ten por fin unha resposta
distinta. Durante décadas contestamos dicindo unha palabra que podían escoitar.
Agora contestamos cunha sinatura que só pode facer o teu dispositivo, sen que a
palabra chegue a existir. É a primeira vez que cambiamos a pregunta no canto da
palabra.

---

*Fontes: W. Diffie e M. Hellman, «New Directions in Cryptography», IEEE
Transactions on Information Theory, 1976 · R. Morris e K. Thompson, «Password
Security: A Case History», Communications of the ACM, 1979 · FIDO Alliance,
constituída en 2013 · «Web Authentication: An API for accessing Public Key
Credentials», recomendación do W3C, marzo de 2019 · anuncio conxunto de Apple,
Google e Microsoft sobre o soporte de passkeys, maio de 2022.*
